Nowe zasady VAT: skład VAT, odpowiedzialność za usługi i TAX FREE

Kogo dotyczy?

Najważniejsze zmiany

• Wprowadzenie nowej instytucji składu VAT i procedury składu VAT (nowy rozdział 11 w dziale XII ustawy o VAT): towary objęte tą procedurą mogą być składowane i obracane ze stawką VAT 0%, a podatek jest płatny dopiero przy zakończeniu procedury (np. wyprowadzeniu towarów ze składu). Prowadzenie składu VAT wymaga zezwolenia naczelnika urzędu skarbowego, a stosowanie procedury — odrębnego zezwolenia na okres 36 miesięcy.
• Rozszerzenie solidarnej odpowiedzialności podatkowej (art. 105a) na nabywców usług wymienionych w nowym załączniku nr 16 (m.in. usługi IT, rachunkowo-księgowe, reklamowe, doradcze, związane z zatrudnieniem). Dotychczas odpowiedzialność solidarna dotyczyła wyłącznie nabywców towarów z załącznika nr 15. Wyłączenie od odpowiedzialności stosuje się m.in. gdy faktura za usługi opiewa na kwotę poniżej 15 000 zł, chyba że łączna wartość usług od jednego podmiotu w danym miesiącu przekroczyła 50 000 zł netto.
• Wprowadzenie terminala TAX FREE: podróżni będą mogli uzyskać elektroniczne potwierdzenie wywozu towarów poza UE za pomocą terminala TAX FREE umiejscowionego na wyznaczonym przejściu granicznym. Minister finansów określi w rozporządzeniu wykaz takich przejść.
• Nowe przesłanki odmowy rejestracji i wykreślenia z rejestru VAT (art. 96): naczelnik urzędu skarbowego może odmówić rejestracji lub wykreślić podatnika m.in. gdy nie ustanowił on przedstawiciela podatkowego pomimo obowiązku lub gdy wykreślony podatnik nie złożył zaległych deklaracji. Jednocześnie uproszczono procedurę wykreślenia dla przedsiębiorców wykreślanych z CEIDG lub KRS — złożenie wniosku o wykreślenie z tych rejestrów stanowi automatyczną podstawę do wykreślenia z rejestru VAT.
• Kara pieniężna 300 zł za niezłożenie wniosku o wyrejestrowanie kasy rejestrującej w terminie (nowe art. 111 ust. 6kb oraz art. 145a ust. 10a): naczelnik urzędu skarbowego nakłada ją w drodze decyzji, a podatnik uiszcza ją w terminie 14 dni od doręczenia decyzji.

Praktyczne skutki dla obywateli

Wysoki wpływ - Przedsiębiorcy nabywający usługi takie jak IT, doradztwo, reklama czy usługi księgowe mogą ponosić solidarną odpowiedzialność za VAT nieodprowadzony przez usługodawcę, jeśli wiedzieli lub mieli podstawy przypuszczać, że podatek nie zostanie wpłacony — odpowiedzialność ta nie dotyczy faktur poniżej 15 000 zł, chyba że łączna wartość usług od jednego podmiotu w miesiącu przekroczyła 50 000 zł netto. Firmy spełniające określone warunki (m.in. co najmniej 12 miesięcy jako czynny podatnik VAT, brak zaległości podatkowych, brak postępowań egzekucyjnych czy upadłościowych, niekaralność) będą mogły ubiegać się o zezwolenie na prowadzenie składu VAT lub stosowanie procedury składu VAT, co pozwoli na odroczenie zapłaty VAT do momentu wyprowadzenia towarów ze składu. Podróżni kupujący towary w Polsce i wywożący je poza UE będą mogli potwierdzać wywóz elektronicznie przy użyciu terminala TAX FREE na wybranych przejściach granicznych. Podatnicy, którzy zakończyli używanie kasy rejestrującej, muszą złożyć wniosek o jej wyrejestrowanie w terminie określonym w przepisach wykonawczych — niedopełnienie tego obowiązku grozi karą 300 zł.

Terminy i wdrożenie

Kontekst

Ustawa stanowi kompleksową nowelizację ustawy o VAT, wdrażającą m.in. nową instytucję składu VAT wzorowaną na składach celnych, rozszerzającą mechanizmy uszczelniające system VAT (odpowiedzialność solidarna za usługi, nowe przesłanki wykreślenia z rejestru VAT) oraz modernizującą system TAX FREE poprzez wprowadzenie elektronicznego potwierdzania wywozu towarów. Zmiany dotyczą również dostosowania przepisów do unijnego kodeksu celnego w zakresie zgłoszeń uzupełniających.